KIŞ DOSYASI / Veri okuryazarlığı
Grip, RSV ve COVID-19 grafikleri neden aynı şeyi söylemez?
Kışın üç virüs birlikte konuşuluyor. Test, örneklem ve payda farklarını bilmeden eğrileri yarıştırmayın.
Üç eğri, üç olası ölçü
Haftalık bir grafik laboratuvar pozitifliği, doğrulanmış test sayısı, influenza benzeri hastalık başvurusu veya hastaneye yatışı gösterebilir. Aynı haftaya ait olsalar bile farklı ölçüler doğrudan kıyaslanmaz. Özellikle test sayısı değiştiğinde ham pozitif örnek sayısı tek başına virüsün yayılımını anlatmaz.
Pozitiflik oranı nedir?
Bir sürveyans sisteminde pozitiflik, pozitif çıkan örneklerin test edilen örneklere oranıdır. Örneklerin kimlerden alındığı değişirse oran da değişebilir. Daha çok test yapılan hafta ile daha az test yapılan haftayı karşılaştırırken yalnızca pozitif örnek sayısına bakmayın; test edilen örnek sayısını ve örneklem seçimini de inceleyin.
Avrupa verisi Türkiye verisi değildir
ECDC'nin ERVISS özeti Avrupa sürveyansına bakmak için yararlıdır. Ülke kapsamı, katılan merkezler ve veri gecikmesi raporda açıklanır. Avrupa eğrisini Türkiye için güncel bir vaka sayısı veya kişisel risk tahmini diye sunmuyoruz. Türkiye grafiği için ulusal resmî veri akışı ve tanım eşlemesi gerekir.
İyi bir kış paneli nasıl görünmeli?
Grafiğin yanında ölçü adı, coğrafya, epidemiyolojik hafta, pay ve payda, son güncelleme, eksik hafta uyarısı ve özgün kaynak bağlantısı bulunmalı. Veri yenilenmediyse son değer yeni haftaya uzatılmamalı. Bu sayfanın amacı hazır olmayan bir paneli varmış gibi göstermek değil, yayımlayacağımız panelin kalite çıtasını görünür kılmak.
Özgün kaynaklar
Bağlantılar doğrudan kurum sayfalarına gider. Son kaynak kontrolü: 27.09.2026. Kaynağın güncel sürümünü açıp tarihini yeniden kontrol edin.